Tesbih bakımı: dizim, püskül ve taş farkları

Tesbihte aşınan ilk parça çoğu zaman tanenin kendisi değil, taneleri taşıyan iptir. Dizim bozulduğunda kayıp ya da kırık tane riski başlar.

Dizim

Ter, cilt yağı ve sürekli çekme ipi zamanla inceltir. İp gevşediğinde taneler arasındaki boşluk artar, düğüm noktası aşınır ve kopma yaklaşır. Kopmayı beklemeden yeniden dizim yaptırmak, hem tane kaybını hem de yere düşen tanelerin köşelerinden kırılmasını önler. Dizimde ip kalınlığı tane deliğine uygun seçilmeli; imame ve püskül bağlantısı düzgün düğümlenmelidir.

Püskül

Püskül ipek, floş ya da gümüş telden olabilir. Islandığında sıkılmadan, kendiliğinden kurumaya bırakılır. Karışan telleri parmakla ayırmak yeterlidir; fırçalamak ve çekiştirmek hem telleri yıpratır hem püskülün bağlandığı düğümü gevşetir.

Kehribar ile oltu taşı arasındaki fark

Kehribar, ağaç reçinesinin milyonlarca yılda fosilleşmesiyle oluşmuş organik bir maddedir. Hafiftir, ele sıcak gelir ve çok yumuşaktır (Mohs 2-2,5); kolay çizilir. Alkol, parfüm, aseton ve temizlik ürünleri yüzeyini matlaştırır. Uzun süreli doğrudan güneş ve ısı, yüzeyde ince çatlak ağına ve renk koyulaşmasına yol açar. Temizliği ılık su ve yumuşak bezle yapılır. Doğal kehribarın yanında, küçük parçaların ısı ve basınçla birleştirilmesiyle elde edilen sıkma (pres) kehribar da yaygındır.

Oltu taşı ise Erzurum yöresinde çıkarılan, bitkisel kökenli fosil bir taştır; siyah rengi doğaldır, boyama değildir. Kehribar gibi hafif ve yumuşaktır, bu yüzden kolay işlenir ama darbeye ve çizilmeye karşı hassastır. Isıdan ve çözücülerden uzak tutulmalı, kuru bezle silinmelidir.

Saklama

Tesbihi kese ya da kutuda; anahtar, bozuk para gibi sert cisimlerden ayrı saklayın. Araç torpidosu, pencere önü ve radyatör üstü gibi sıcaklığın yükseldiği yerler kehribar, oltu, kuka ve sedef için en riskli noktalardır. Nemli banyo rafı da uygun değildir.